Anlat Ablam Bohçamızda Neler Var?

Eşitlikçi İlişkiler

E.B. sordu; biz de uzmanına sorduk.

Soru: Selam, nasıl eşitlikçi, en azından daha eşitlikçi ikili -ya da çoklu, herkesin canının istediği gibi- ilişkiler kurabiliriz?
Teşekkürler

Cevap: Merhaba, bu konuda bir soruyla karşılaşmak ne güzel.. Belki bu soruya önce eşitlikçi ilişki dendiğinde tanımlananın neleri kapsayabileceğini ele alarak başlamak çerçeveyi oluşturmama yardım edebilir. Eşitlikçi ilişki “insan ilişkileri ansiklopedisi” içerisindeki tanımına göre; iki kişilik ilişkilerde tüm fayda, yük, zorluk ve sorumlulukların eşit şekilde paylaşılıyor olması olarak tanımlanıyor. Bu yaklaşım içerisinde arkadaşlık, kardeşlik, iş arkadaşlığı, komşuluk gibi pek çok ilişkiyi ele almak mümkün olsa da ilgili literatüre baktığımızda araştırmalar sıklıkla evli kadın ve erkek ikilisine odaklanmış durumda.

Şimdi partnerler arasındaki ilişkinin nasıl daha eşitlikçi olabileceğine bakalım. Bu sefer de yüzümüzü “feminist aile terapisi” alanına döndüğümüzde derya deniz bir birikim görebiliyoruz. Ağırlıklı olarak “güç” kavramı üzerinden anlayabileceğimiz alanlar işaret ediliyor.

Benim bu konuda ilk elimi uzatacağım yer Haddock, Zimmerman, and MacPhee’nin hazırladığı “Güç Eşitliği Rehberi” isimli çalışma oluyor hep. Amacı, hedef okuyucu kitlesi belirlenmiş olsa da (psikoterapistler) ben farklı bir perspektifle okunduğunda herkese hitap edebileceğine de inanıyorum. Bu rehber der ki ilişkilerde;

a- karar alma mekanizmaları

b-kariyer ve yaşam hedefleri/aktiviteleri

c- ev işi

d-paranın yönetimi ve

e- cinsellik özellikle bakılması gereken alanlardır.

Bu alanlar için belki sorular sorarak üzerine düşünmeye alan açabilirim. Bu sorulara verdiğiniz yanıtların ne kadar eşitlik temeline dayandığını düşünüyorsanız ilişkinize de o denli eşitlikçi diyebilirsiniz. Ama elbette baştan söylemek de fayda var; eşitlik temelinde bir ilişki için bunlar sadece temel alanları işaret ediyor, detaylandırmak için bu alan yeterli olamayacak ( uzun yazılar okunmuyormuş)

Mesela partnerinizle bir akşam, hafta sonu veya daha uzun bir tatil planı yapacaksınız. Burada içerik nasıl oluşur? Sizin istek ve ihtiyaçlarınızı kapsar mı? Karşılıklı konuşulur mu? Yoksa biri sadece diğerinin planına mı uyar ? Hatta uyması beklenir, manipülasyon veya başka zorlamalarla plana uymak durumunda mı kalır-belki sadece tatsızlık çıkmasın diye? Partnerlerden birinin işi sebebiyle mesai yapması, şehir/yurt dışına çıkması gayet kolayca planlanıyor, ilişkide soruna yol açmıyorken diğerinin/diğerlerininki böyle karşılanmıyor mu? Ya da yaşamlarınıza eklediğiniz yeni aktiviteler, hobiler vb bir kişi için her zaman gayet doğal, izin gerektirmeyen ya da hoşnutsuzluk yaratmayacağından emin olma konforuyla gelişirken, diğeri/diğerleri için sorgulanacak şeylere mi dönüşüyor? Bir ikna ya da pazarlık gerekiyor mu? Veya hoşnutsuzluk oluşturuyor mu? Gelelim ev işlerine- resmen bir karadelik- Birlikte yaşanılan bir ortak alan varsa buranın düzeni hijyeni nasıl sağlanıyor? Bakım verme-alma arasında bir denge gözetiliyor mu? Burada duygusal iş yükü kısmı da önemli- yani biri diğerine sürekli neler yapılacağını söyledikçe işler paylaşılabilecekse, biri sürekli planlayıcı rolündeyse bunun da etkilerini hesaplamak önemli. Para elbette bir ilişkide gücün dengesini belirlemede pay sahibi. Ortak bir yaşamın olup olmaması sorulabilecek soruları değiştirebilir. Mesela ortak yaşam içinde paranın nelere harcanacağına ya da nelerden tasarrufla biriktirileceğine nasıl karar veriliyor? Kim kendi kişisel ihtiyaçları için daha rahatça para ayırıp harcayabiliyor? Kimin harcamaları sürekli gündemde oluyor? Ve elbette cinsel yaşam alanı: Kendinizi gerçekten güvende hissediyor musunuz? Sizin arzularınıza, fantezilerinize alan var mı? Bunları ifade edebiliyor ve üzerine konuşabiliyor musunuz? Biri “hayır” dediğinde bu ilişkide bir soruna dönüyor mu? Kısaca sevişmek için zamanı, mekanı, biçimi içiniz dertlenmeden, acaba şimdi yanlış anlar mı bana kırılır mı, surat asar mı demeden belirleyebiliyor musunuz?

Galiba eşitlikçi bir ilişkinin ilk adımları için bu alanlara bakmak ve kendinize sorular sorarak aranızdaki dengeyi anlamak iyi bir başlangıç olacaktır. Merak ettiğiniz, acaba mı dediğiniz başka alanlar varsa, şimdi şöyle bir durum var bunu eşitlikçi olarak yorumlayabilir miyim ya da bu alanı nasıl eşitlikçi olacak şekilde dönüştürebiliriz dediğiniz konular için her zaman sorularınızı beklerim.

Yararlanılan kaynaklar:

Haddock, S. A., Zimmerman, T. S., & MacPhee, D. (2000). The power equity guide: Attending to gender in family therapy. Journal of Marital and Family Therapy, 26(2), 153–170. https:// doi.org/10.1111/j.1752-0606.2000.tb00286.x

Reis, H.T. & Sprecher, S. (2009), Encyclopedia of Human Relationships. SAGE Publications, Inc.

Görsel: Martina Francone

Yazar

Eşitlikçi İlişkiler&rdquo için 1 yorum

Bir Cevap Yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Font Resize
Kontrast Modu
%d blogcu bunu beğendi: